Yeşil Pasaport (Hususi Damgalı Pasaport) Kimlere Verilir, Nasıl Alınır?

"Yeşil pasaport" olarak bilinen hususi damgalı pasaport, belirli görev ve unvanlardaki kişilere tanınan, birçok ülkeye vizesiz veya kolaylaştırılmış girişi mümkün kılan özel bir pasaport türüdür. Bu yazıda kimlerin başvurabileceğini ve süreci anlatıyoruz.

1. Yeşil Pasaport Kimlere Verilir?

Hususi damgalı pasaport; birinci, ikinci ve üçüncü derece kadrolarda görev yapan devlet memurları, belediye başkanları, il genel meclisi üyeleri, kamu kurumu niteliğindeki meslek kuruluşlarının (baro, TOBB vb.) başkanları ve belirli ihracat rakamlarını aşan firma yetkilileri gibi kişilere verilir. Emekli olanlar da belirli şartlarla bu haktan yararlanmaya devam edebilir.

2. Harçtan Muaf mı? 2026 Defter Bedeli

Evet — hususi damgalı (yeşil) pasaportlar harçtan muaftır. Başvuru sahibinin ödemesi gereken tek kalem, pasaport defter bedelidir. 2026 yılı için bu bedel yaklaşık 1.351 TL olarak uygulanmaktadır. Ödeme yapılırken bankada veya vezne de işlemin "PAS.D.BDL" (Pasaport Defter Bedeli) kodu ile yapıldığından emin olunmalı; "PAS.HRÇ.BDL" (harç bedeli) koduyla ödeme yapılmamalıdır.

Bu tutar her yıl güncellenebildiğinden, başvuru öncesi güncel rakamı nüfus müdürlüğünden veya Dışişleri Bakanlığı'nın resmi duyurusundan teyit edin.

3. Nasıl Başvurulur?

Başvuru, hak sahibi olunan kurumdan alınan resmi yazı ile birlikte nüfus müdürlüğü pasaport birimine veya yurt dışındaysanız konsolosluğa yapılır. e-Devlet üzerinden randevu alınabilir; parmak izi/biyometrik veri alımı için başvuru sahibinin şahsen bulunması gerekir.

4. Geçerlilik Süresi ve İptal Durumları

Yeşil pasaportun geçerlilik süresi görevle sınırlıdır — kişi görevinden ayrıldığında veya emekli olup hak kaybettiğinde pasaport iptal edilir ve normal (bordo) pasaporta geçiş yapılır. Görev unvanına bağlı olarak süre 2-5 yıl arasında değişebilir.

Sıkça Sorulan Sorular

Yeşil pasaportla hangi ülkelere vizesiz gidilebilir?
Liste ülkeye ve dönemin diplomatik anlaşmalarına göre değişir; güncel liste Dışişleri Bakanlığı'nın resmi sitesinde yayımlanır.

Emekli olduktan sonra yeşil pasaport kullanılabilir mi?
Belirli kadrolardan emekli olanlar, mevzuatta belirtilen şartları taşımaları halinde yeşil pasaport hakkını koruyabilir.

Eşe ve çocuklara da yeşil pasaport çıkar mı?
Hayır, hususi damgalı pasaport hakkı doğrudan hak sahibi kişiye özeldir; eş ve çocuklar için farklı düzenlemeler uygulanabilir.